Lxd2

Są to ciężkie, jak na nasze wąskotorowe warunki, czteroosiowe lokomotywy spalinowe z przekładnią hydrokinetyczną. Były one produkowane przez rumuńskie zakłady „23 August” (późniejszy FAUR) z Bukaresztu do wielu państw mniej lub bardziej kojarzonych z Blokiem Wschodnim.

Pierwsze egzemplarze zakupione przez PKP przybyły do Polski w 1967 r. na koleje górnośląskie, zakupy tych udanych lokomotyw  kontynuowano aż do 1985 r. w różniących się jedynie wózkami wersjach dla kolei posiadających szerokość toru 750, 785 i 1000 mm. Na PKP otrzymały one oznaczenie serii Lxd2 (L – Lokomotywa, x – 4 osiowa, d – napędzana silnikiem diesla, 2 – moc na koła przekazywana za pomocą przekładni hydrokinetycznej). Ogółem PKP zakupiły dla swoich kolei wąskotorowych aż 165 lokomotyw tego typu. Ze względu na swoją liczebność seria ta była obecna na niemal wszystkich kolejach wąskotorowych PKP posiadających szerokość toru 750, 785 lub 1000 milimetrów stając się na większości z nich podstawowym środkiem trakcyjnym.

Oprócz tego pewna  ilość tych lokomotyw była eksploatowana przez zakłady przemysłowe – głównie huty i inne zakłady na Górnym Śląsku, w latach 90. pojedyncze egzemplarze trafiły także do cukrowni. Lokomotywy zakupione dla przemysłu zazwyczaj oznaczone były typem producenta L45H (Lokomotywa o mocy 450 KM z przekładnią hydrokinetyczną).

Lxd2-309 i Lxd-265, Dni Rawy 2005

Lxd2-309 i Lxd-265, Dni Rawy 2006

W trakcie produkcji dokonano pewnych zmian. Najbardziej widoczną z zewnątrz było zastąpienie na początku lat osiemdziesiątych płaskich drzwi przedziału maszynowego (takie ma nasza Lxd2-309 z 1973) drzwiami tłoczonymi (tu przykład o dekadę młodszej Lxd2-265). Ostatnie z dostarczonych lokomotyw miały oprócz tego ryflowane ściany kabiny maszynisty.

Opis techniczny

Lokomotywa posadowiona jest na ażurowej ostoi wykonanej z grubych blach i profili stalowych. Jest ona po obu stronach zakończona płytową czołownicą z umieszczonymi za nią w każdym narożniku pojazdu wnękami dla manewrowego. Na ostoi zabudowane są dwa przedziały maszynowe (krótszy i dłuższy) oraz kabina maszynisty z dwoma pulpitami sterującymi – po jednym dla każdego kierunku jazdy. Ponadto po bokach obu przedziałów maszynowych znajdują się pomosty ułatwiające dostęp do poszczególnych urządzeń umieszczonych w przedziałach.

Napęd

Silnik Wola-Henschel 71H12; Lxd2-265.

Silnik Wola-Henschel 71H12A; Lxd2-265.

Lokomotywy Lxd2 fabrycznie były wyposażone w silnik Mercedes-Maybach MB836Bb produkowany na licencji  w zakładach FAUR. Jest to rzędowy, sześciocylindrowy, turbodoładowany silnik wysokoprężny o mocy 450 KM. Konstrukcja ta okazała się jednak być bardzo zawodna. Problemów dostarczało przede wszystkim niedbałe wykonawstwo oraz niedostateczna jakość materiałów używanych do ich produkcji.

Dlatego na PKP systematycznie wymieniano je na polskiej produkcji silniki Wola 71H12A (licencja Henschel), które były dużo bardziej niezawodne. Obecnie większość ocalałych lokomotyw Lxd2 jest wyposażona właśnie w takie silniki.

Modernizacja ta została jednak okupiona pewnym pogorszeniem dostępu do niektórych podzespołów lokomotywy – na przykład pompy wtryskowej.

Silnik Wola – Henschel 71H12A jest dwunastocylindrowym, widlastym, turbodoładowanym silnikiem wysokoprężnym osiągającym moc 342 kW (465 KM) przy 1600 obr/min.

Napęd z silnika wyprowadzony jest na hydrokinetyczną przekładnię główną  umożliwiającą płynną zmianę prędkości w obu kierunkach jazdy.  W jej korpusie mieści się również mechaniczny reduktor i mechaniczna  przekładnia nawrotna służąca do zmiany kierunku jazdy lokomotywy. Z przekładni moc przeniesiona zostaje za pomocą wałów Kardana na wózki.

Układ paliwowy

Główny zbiornik paliwa o pojemności 1500 litrów mieści się w przedziale za kabiną maszynisty. Paliwo z tego zbiornika jest przepompowywane do znacznie mniejszego tzw. zbiornika dobowego, skąd jest podawane do silnika. Obsługa lokomotywy musi cały czas kontrolować poziom paliwa w zbiorniku dobowym i co jakiś czas uruchamiać napełniającą go pompę elektryczną. W niektórych lokomotywach zbiornik dobowy jest pominięty i pompa paliwowa zasila silnik bezpośrednio ze zbiornika głównego.

Układ chłodzenia

Zarówno silnik Maybach jak i Henschel posiadają chłodzenie wodne. Z przodu dłuższego przedziału maszynowego znajduje się segment chłodzenia złożony z dwóch bloków chłodniczych wraz z kanałami prowadzącymi strumień powietrza chłodzącego. Powietrze przez nie przedmuchuje napędzany hydrostatycznie wentylator. Regulacja strumienia powietrza chłodzącego odbywa się przy pomocy sterowanego termostatem siłownika hydraulicznego zamykającego bądź otwierającego żaluzje osłaniające chłodnice.
Obieg wody wymuszany jest przez odśrodkową pompę wody zabudowaną na silniku

Instalacja elektryczna

Instalacja prądu stałego, 24V, z minusem na masie. Akumulatory znajdują się w skrzyniach pod ostoją lokomotywy.

Instalacja pneumatyczna

Źródłem sprężonego powietrza jest napędzana pasami klinowymi trzycylindrowa, dwustopniowa sprężarka o wydajności do 90 m³/h. Jest ono następnie magazynowane w dwóch zbiornikach głównych.

Sprężone powietrze wykorzystywane jest przez układ hamulcowy lokomotywy jak również do sterowania (poprzez elektrozawory) rozlicznymi podzespołami pojazdu.

kreska

Lxd2-264

lxd2-264

Lokomotywa została wyprodukowana w 1983 r. i całą swoją służbę pełniła na Rogowskiej Kolei Dojazdowej. W 2001 r., po jej zamknięciu przez PKP, została odstawiona. Od tamtej pory nie jest używana, chociaż jej stan pozwala na jej uruchomienie po wykonaniu niezbędnych przeglądów

do góry

kreska

Lxd2-265

265

Lokomotywa została wyprodukowana w 1983 r. i całą swoją służbę pełniła na Rogowskiej Kolei Dojazdowej. Ostatnią naprawę rewizyjną w ZNTK Nowy Sącz lokomotywa ta przeszła w 2001 roku. Dzięki temu cały czas jest w dobrym stanie technicznym i jest używana do obsługi cięższych składów na naszej kolei.

do góry

kreska

Lxd2-309

309

Lokomotywa została wyprodukowana w 1973 r. i całą swoją służbę pełniła na Rogowskiej Kolei Dojazdowej. Jej dość dobry stan pozwolił na jej uruchomienie po przejęciu kolei przez FPKW. W 2004 r. otrzymała ona historyczną kolorystykę według wzoru stosowanego na PKP w latach osiemdziesiątych. Niestety, w 2006 roku lokomotywa uległa awarii silnika i od tamtej pory jest wyłączona z ruchu.

do góry

kreska

Lxd2-340

340

Lokomotywa została wyprodukowana w 1982 r. i całą swoją służbę pełniła na Rogowskiej Kolei Dojazdowej. W 2001 r., po jej zamknięciu przez PKP, została odstawiona. Od tamtej pory nie jest używana, chociaż jej stan pozwala na jej uruchomienie po wykonaniu niezbędnych przeglądów i drobnych napraw.

do góry